Αρχείο για 29 Μαρτίου 2009

ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗΣ

Posted: 29 Μαρτίου 2009 in ΠΟΙΗΣΗ

kar02

Aς ανατρέξουμε για λίγο στην τρυφερή, μελαγχολική, ποίηση του μεγάλου αυτού ποιητή…..

Ας προσπαθήσουμε να μπούμε στην ψυχή του και να νοιώσουμε τα συναισθήματα ενός γεμάτου ζωή διανοητή ….

Ενός ονειροπόλου ιδανικού αυτόχειρα….

«Ο Κώστας Καρυωτάκης γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1896 και από την εφηβική του ηλικία εκδηλώθηκε η λογοτεχνική του κλίση.  Σπούδασε νομική στο πανεπιστήμιο της Αθήνας. Διορίσθηκε δημόσιος υπάλληλος στη νομαρχία Θεσσαλονίκης το 1920 κι μετά από αρκετές μεταθέσεις κατέληξε στην Πρέβεζα το 1928. Όλα αυτά τα χρόνια δεν καταφέρνει να  νιώσει ευτυχισμένος απ’ την ζωή του και η κατάσταση δυσκολεύει όταν μετατίθεται στην Πρέβεζα. Δεν είναι απαισιόδοξος, αλλά αρνείται να ζεί συμβατικά. Έχει απομυθοποιήσει τα ιδανικά της ζωής και τον κυριαρχεί ο εφήμερος χαρακτήρας της. Οι λίγες χαρές της δεν του αρκούν. Η ποίηση είναι η μόνη του διέξοδος. Η σάτιρα του Kαρυωτάκη είναι λυρική, κρύβοντας στα βάθη της μιά νότα πίκρας και σαρκασμού. Ο Καρυωτάκης οραματίζεται έναν ιδεατό κόσμο,  όπου ο άνθρωπος θα μπορεί να ζήσει ελεύθερος, χωρίς συμβατικότητες. Η ιδέα της αυτοκτονίας που τον απασχολεί αρκετό καιρό, αρχίζει να ωριμάζει μέσα του.  Στις 20 Ιουλίου 1928 κάνει την πρώτη απόπειρα αυτοκτονίας, πέφτοντας γυμνός στη θάλασσα. Δέκα περίπου ώρες προσπαθούσε να πνιγεί, αλλά τελικά δεν τα κατάφερε. Την επόμενη μέρα αγόρασε ένα πιστόλι και σημαδεύοντας την καρδιά του έδωσε τέλος στη ζωή του. Με την αυτοκτονία του, προσθέτει στην ποίησή του την δραματική σφραγίδα της ειλικρίνειάς του».

1900

Οι ποιητικές συλλογές του Καρυωτάκη:

«Ο πόνος του ανθρώπου και των  πραγμάτων»

«Nηπενθή»

«Ελεγεία και σάτιρες»

kar051

ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ

Εγώ δεν επλανήθηκα σε δάση απάρθενα, βουερά,
μηδέ η ριπή μ’ εχτύπησε του ωκεάνειου ανέμου.
Σκλάβο πουλί, τ’ ανώφελα πηγαίνω σέρνοντας φτερά
και δε θα ιδώ τους ουρανούς που νοσταλγώ, ποτέ μου.

Μα πάντα, ω φύση, αλίμονο! πόσο η ψυχή μου ταπεινή
λάτρισσα στο παραμικρό γίνεται μάντεμά σου,
και πόσο, τώρα που η βραδιά θα πέσει φθινοπωρινή,
το καθετί περσότερο μου λέει την ομορφιά σου!

Με μιαν ακρούλα σύννεφου ταξιδεμένου με καλείς,
με το χρυσίο χαμόγελο του μαραμένου βρύου,
μ’ ένα χορτάρι ανάμεσα στις πλάκες όλες της αυλής,
που το σαλεύει μοναχό η πνοή του Σεπτεμβρίου.

Και τη φωνή σου ακούγοντας, τη μυστικιά, τη δυνατή,
ω φύση, θα ‘ρθω κάποτε φέρνοντας το σταυρό μου.
Θα’ ναι το χώμα σου ελαφρό, και θα ‘ναι πάντα ονειρευτή
η ώρα με τ’ αναπάντεχο τέλος του μάταιου δρόμου!

ΚΑΡΥΩΤΑΚΗΣ (ΕΛΕΓΕΙΑ ΚΑΙ ΣΑΤΙΡΕΣ)

kar17

ΕΥΓΕΝΕΙΑ

Κάνε τον πόνο σου άρπα.
Και γίνε σαν αηδόνι,
και γίνε σα λουλούδι.
Πικροί όταν έλθουν χρόνοι,
κάνε τον πόνο σου άρπα
και πέ τονε τραγούδι.

Μη δέσεις την πληγή σου
παρά με ροδοκλώνια.
Λάγνα σου δίνω μύρα
για μπάλσαμο και αφιόνια.
Μη δέσεις την πληγή σου,
και το αίμα σου, πορφύρα.

Λέγε στους θεούς «να σβήσω!»
μα κράτα το ποτήρι.
Κλότσα τις ημέρες σου όντας
θα σου ‘ναι πανηγύρι.
Λέγε στους θεούς «να σβήσω!»
μα λέγε το γελώντας.

Κάνε τον πόνο σου άρπα.
Και δρόσισε τα χείλη
στα χείλη της πληγής σου.
Ένα πρωί, ένα δείλι,
κάνε τον πόνο σου άρπα
και γέλασε και σβήσου.

ΚΑΡΥΩΤΑΚΗΣ (ΝΗΠΕΝΘΗ)

Advertisements

Τη Δευτέρα 30 Μαρτίου 2009 εγκαινιάζεται στο Μουσείο Μπενάκη – Κτήριο οδού Πειραιώς η πολύμορφη εικαστική έκθεση με τίτλο «Το πορτρέτο ενός μουσείου: Πινακοθήκη Ε. Αβέρωφ».

23-162759pinakothiki

Στόχος της έκθεσης είναι να φέρει το κοινό σε επαφή με μια από τις πληρέστερες συλλογές έργων τέχνης του 19ου και 20ού αιώνα, μέσα από τα οποία αποτυπώνεται η πορεία της νεοελληνικής τέχνης από τον 19ο αιώνα μέχρι σήμερα. Η συγκεκριμένη έκθεση αποτελεί ορόσημο της εικοσάχρονης πορείας της Πινακοθήκης Ε. Αβέρωφ στο Μέτσοβο, ενώ παράλληλα προσφέρει την ευκαιρία να προβληθούν για πρώτη φορά τα σημαντικότερα έργα της μόνιμης συλλογής της στην Αθήνα, πολλά από τα οποία δεν έχουν εκτεθεί ποτέ έξω από τους χώρους της Πινακοθήκης του Μετσόβου.

gynaikes_sperantzas

Εκτός από τα έργα τέχνης της νεοελληνικής συλλογής, η έκθεση περιλαμβάνει και άλλα ποικίλα εκθέματα και εφαρμογές της Πινακοθήκης (αρχειακό υλικό, ψηφιακές αναπαραγωγές, φωτογραφίες, έργα παιδικής τέχνης, video, διαδραστικά CD, προσωπικά αντικείμενα και αντιπροσωπευτικά δείγματα από το εύρος της συλλεκτικής δραστηριότητας του Ευάγγελου Αβέρωφ, όπως έργα αρχαιοελληνικής, βυζαντινής και λαϊκής τέχνης κ.ά.), καθώς και έργα καταξιωμένων σύγχρονων καλλιτεχνών που δημιουργήθηκαν ειδικά για τον εορτασμό των 20 χρόνων λειτουργίας της Πινακοθήκης Αβέρωφ.

provata_germenis

Η έκθεση αποτελεί συνέχεια της ιδιαίτερα πετυχημένης εικαστικής παρουσίασης που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο χειμώνα στην Πινακοθήκη του Μετσόβου, με τίτλο «Το πορτρέτο ενός μουσείου», μια διπλή επετειακή έκθεση αφιερωμένη στα 20 χρόνια λειτουργίας της Πινακοθήκης και τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Ιδρυτή της. Σκοπός της έκθεσης, τέλος, δεν είναι μόνο να προβάλλει «το πορτρέτο ενός μουσείου», αλλά να αποτελέσει ένα σημαντικό εικαστικό γεγονός, που θα προσφέρει στον επισκέπτη την ευκαιρία να συμμετάσχει σε μια ενδιαφέρουσα και ελκυστική εμπειρία.

topio_pantazis

Με την ευκαιρία της έκθεσης και της συμπλήρωσης 20 χρόνων λειτουργίας της Πινακοθήκης, παρουσιάζεται ο νέος τεκμηριωμένος συγκεντρωτικός κατάλογος-λεύκωμα της Πινακοθήκης Αβέρωφ, με τίτλο Πινακοθήκη Ε. Αβέρωφ/Μέτσοβο: Ζωγραφική – Χαρακτική – Γλυπτική, ο οποίος περιέχει μελέτες, φωτογραφίες, σχολιασμό και αναφορές σε όλα τα έργα της Μόνιμης Συλλογής που τα τελευταία χρόνια έχει εμπλουτιστεί σημαντικά.

steges_prekas

Συγγραφέας και επιμελήτρια της έκδοσης είναι η δρ. Όλγα Μεντζαφού-Πολύζου, διευθύντρια συλλογών της Εθνικής Πινακοθήκης, επιστημονική σύμβουλος της Πινακοθήκης Αβέρωφ και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Ε. Αβέρωφ-Τοσίτσα. Κείμενα γράφουν επίσης οι Ειρήνη Οράτη, ιστορικός της τέχνης και υπεύθυνη συλλογών Alpha Bank, Λίνα Τσίκουτα, δρ. ιστορίας της τέχνης και επιμελήτρια της Εθνικής Πινακοθήκης, και Κατερίνα Σταθοπούλου, ιστορικός της τέχνης και επιμελήτρια της Πινακοθήκης Αβέρωφ.

varka_tsokos

Μουσείο Μπενάκη – Κτήριο Οδού Πειραιώς
1 Απριλίου – 10 Μαΐου 2009

ΠΗΓΗ:  ΑΠΕ